<title>Apache’de Ortam Değişkenleri - Apache HTTP Sunucusu</title>
<link href="./style/css/manual.css" rel="stylesheet" media="all" type="text/css" title="Main stylesheet" />
<link href="./style/css/manual-loose-100pc.css" rel="alternate stylesheet" media="all" type="text/css" title="No Sidebar - Default font size" />
-<link href="./style/css/manual-print.css" rel="stylesheet" media="print" type="text/css" />
+<link href="./style/css/manual-print.css" rel="stylesheet" media="print" type="text/css" /><link rel="stylesheet" type="text/css" href="./style/css/prettify.css" />
+<script src="./style/scripts/prettify.js" type="text/javascript">
+</script>
+
<link href="./images/favicon.ico" rel="shortcut icon" /></head>
<body id="manual-page"><div id="page-header">
-<p class="menu"><a href="./mod/">Modüller</a> | <a href="./mod/directives.html">Yönergeler</a> | <a href="./faq/">SSS</a> | <a href="./glossary.html">Terimler</a> | <a href="./sitemap.html">Site Haritası</a></p>
-<p class="apache">Apache HTTP Sunucusu Sürüm 2.3</p>
+<p class="menu"><a href="./mod/">Modüller</a> | <a href="./mod/directives.html">Yönergeler</a> | <a href="http://wiki.apache.org/httpd/FAQ">SSS</a> | <a href="./glossary.html">Terimler</a> | <a href="./sitemap.html">Site Haritası</a></p>
+<p class="apache">Apache HTTP Sunucusu Sürüm 2.5</p>
<img alt="" src="./images/feather.gif" /></div>
<div class="up"><a href="./"><img title="<-" alt="<-" src="./images/left.gif" /></a></div>
<div id="path">
-<a href="http://www.apache.org/">Apache</a> > <a href="http://httpd.apache.org/">HTTP Sunucusu</a> > <a href="http://httpd.apache.org/docs/">Belgeleme</a> > <a href="./">Sürüm 2.3</a></div><div id="page-content"><div id="preamble"><h1>Apache’de Ortam Değişkenleri</h1>
+<a href="http://www.apache.org/">Apache</a> > <a href="http://httpd.apache.org/">HTTP Sunucusu</a> > <a href="http://httpd.apache.org/docs/">Belgeleme</a> > <a href="./">Sürüm 2.5</a></div><div id="page-content"><div id="preamble"><h1>Apache’de Ortam Değişkenleri</h1>
<div class="toplang">
<p><span>Mevcut Diller: </span><a href="./en/env.html" hreflang="en" rel="alternate" title="English"> en </a> |
<a href="./fr/env.html" hreflang="fr" rel="alternate" title="Français"> fr </a> |
</div>
<div class="outofdate">Bu çeviri güncel olmayabilir. Son değişiklikler için İngilizce sürüm geçerlidir.</div>
- <p>Apache HTTP Sunucusunda bilgiyi değişkenlerde saklamak için <em>ortam
- değişkenleri</em> adı verilen bir mekanizma bulunur. Saklanan bu bilgi
- erişim denetimi, günlük kaydı gibi çeşitli işlemleri denetlemekte
- kullanılabilir. Değişkenler ayrıca, CGI betikleri gibi harici
- uygulamalarla iletişim mekanizması olarak da kullanılabilir. Bu belgede
- bu değişkenler üzerindeki işlemlere ve kullanım şekillerine
- değinilmiştir.</p>
+ <p>Apache HTTP Sunucusunu etkileyen ortam değişkenleri iki çeşittir.</p>
+
+ <p>İlki, işletim sisteminin denetimindeki ortam değişkenleridir. Bu
+ değişkenlere değer atama işlemi sunucu başlatılmadan önce yapılır.
+ Bunlar yapılandırma dosyalarının içinde kullanılabilir. Ayrıca,
+ istenirse PassEnv yönergesi kullanılarak bunlar CGI betiklerine ve
+ SSI sayfalarına da aktarılabilir.</p>
+
+ <p>İkincisi ise, Apache HTTP Sunucusunun kendi ortam değişkenleridir.
+ Bu değişkenlerde saklanan bilgi erişim denetimi, günlük kaydı gibi
+ çeşitli işlemleri denetlemekte kullanılabilir. Değişkenler ayrıca, CGI
+ betikleri gibi harici uygulamalarla iletişim mekanizması olarak da
+ kullanılabilir. Bu belgede bu değişkenler üzerindeki işlemlere ve
+ kullanım şekillerine değinilmiştir.</p>
<p>Bu değişkenlere <em>ortam değişkenleri</em> dense de işletim sisteminin
ortam değişkenleri gibi değillerdir. Bunlar sadece Apache ortamında
<li><img alt="" src="./images/down.gif" /> <a href="#using">Ortam Değişkenlerinin Kullanımı</a></li>
<li><img alt="" src="./images/down.gif" /> <a href="#special">Özel Amaçlı Ortam Değişkenleri</a></li>
<li><img alt="" src="./images/down.gif" /> <a href="#examples">Örnekler</a></li>
-</ul></div>
+</ul><ul class="seealso"><li><a href="#comments_section">Yorum</a></li></ul></div>
<div class="top"><a href="#page-header"><img alt="top" src="./images/up.gif" /></a></div>
<div class="section">
<h2><a name="setting" id="setting">Ortam Değişkenlerinin Atanması</a></h2>
- <table class="related"><tr><th>İlgili Modüller</th><th>İlgili Yönergeler</th></tr><tr><td><ul><li><code class="module"><a href="./mod/mod_env.html">mod_env</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_rewrite.html">mod_rewrite</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_setenvif.html">mod_setenvif</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_unique_id.html">mod_unique_id</a></code></li></ul></td><td><ul><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#browsermatch">BrowserMatch</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#browsermatchnocase">BrowserMatchNoCase</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#passenv">PassEnv</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewriterule">RewriteRule</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#setenv">SetEnv</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#setenvif">SetEnvIf</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#setenvifnocase">SetEnvIfNoCase</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#unsetenv">UnsetEnv</a></code></li></ul></td></tr></table>
+ <table class="related"><tr><th>İlgili Modüller</th><th>İlgili Yönergeler</th></tr><tr><td><ul><li><code class="module"><a href="./mod/mod_cache.html">mod_cache</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_env.html">mod_env</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_rewrite.html">mod_rewrite</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_setenvif.html">mod_setenvif</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_unique_id.html">mod_unique_id</a></code></li></ul></td><td><ul><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#browsermatch">BrowserMatch</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#browsermatchnocase">BrowserMatchNoCase</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#passenv">PassEnv</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewriterule">RewriteRule</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#setenv">SetEnv</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#setenvif">SetEnvIf</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#setenvifnocase">SetEnvIfNoCase</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#unsetenv">UnsetEnv</a></code></li></ul></td></tr></table>
<h3><a name="basic-manipulation" id="basic-manipulation">Temel Ortamda Değişiklik</a></h3>
<p>Apache yapılandırmasıyla atanan ve kabuğa aktarılan ortam
- değişkenlerinden başka <a href="http://www.w3.org/CGI/">CGI
+ değişkenlerinden başka <a href="http://www.ietf.org/rfc/rfc3875">CGI
Belirtimi</a>nin gerektirdiği istekler hakkında temel bilgileri
içeren ortam değişkenlerinin CGI betikleri ve SSI sayfalarınca
atanabilmesi sağlanmıştır.</p>
betiklerine ve SSI sayfalarına aktarılırken bu sınırlamalara uygun
olmayan karakterlerin yerlerine alt çizgi imleri konur.</li>
+ <li>Bir özel durum, CGI betiklerine ve benzerlerine ortam
+ değişkenleri üzerinden aktarılan HTTP başlıklarıdır (aşağıya
+ bakın). Bunlar büyük harfe dönüştürülür ve sadece tireler
+ altçizgilere dönüştürülür. Eğer HTTP başlığı geçersiz karakter
+ içeriyorsa başlığın tamamı yoksayılır. Böyle bir durumda ne
+ yapılacağı öğrenmek için <a href="#fixheader">aşağıya</a>
+ bakın.</li>
+
<li>İsteklerin işleme konması sırasında <code class="directive"><a href="./mod/mod_env.html#setenv">SetEnv</a></code> yönergesi geç çalıştırılır,
yani <code class="directive"><a href="./mod/mod_setenvif.html#setenvif">SetEnvIf</a></code> ve
<code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewritecond">RewriteCond</a></code> gibi
<h2><a name="using" id="using">Ortam Değişkenlerinin Kullanımı</a></h2>
- <table class="related"><tr><th>İlgili Modüller</th><th>İlgili Yönergeler</th></tr><tr><td><ul><li><code class="module"><a href="./mod/mod_authz_host.html">mod_authz_host</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_cgi.html">mod_cgi</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_ext_filter.html">mod_ext_filter</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_headers.html">mod_headers</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_include.html">mod_include</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_log_config.html">mod_log_config</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_rewrite.html">mod_rewrite</a></code></li></ul></td><td><ul><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_authz_host.html#allow">Allow</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_log_config.html#customlog">CustomLog</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_authz_host.html#deny">Deny</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_ext_filter.html#extfilterdefine">ExtFilterDefine</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_headers.html#header">Header</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_log_config.html#logformat">LogFormat</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewritecond">RewriteCond</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewriterule">RewriteRule</a></code></li></ul></td></tr></table>
+ <table class="related"><tr><th>İlgili Modüller</th><th>İlgili Yönergeler</th></tr><tr><td><ul><li><code class="module"><a href="./mod/mod_authz_host.html">mod_authz_host</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_cgi.html">mod_cgi</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_ext_filter.html">mod_ext_filter</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_headers.html">mod_headers</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_include.html">mod_include</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_log_config.html">mod_log_config</a></code></li><li><code class="module"><a href="./mod/mod_rewrite.html">mod_rewrite</a></code></li></ul></td><td><ul><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_access_compat.html#allow">Allow</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_log_config.html#customlog">CustomLog</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_access_compat.html#deny">Deny</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_ext_filter.html#extfilterdefine">ExtFilterDefine</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_headers.html#header">Header</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_log_config.html#logformat">LogFormat</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewritecond">RewriteCond</a></code></li><li><code class="directive"><a href="./mod/mod_rewrite.html#rewriterule">RewriteRule</a></code></li></ul></td></tr></table>
<h3><a name="cgi-scripts" id="cgi-scripts">CGI Betikleri</a></h3>
<h2><a name="examples" id="examples">Örnekler</a></h2>
+ <h3><a name="fixheader" id="fixheader">Bozuk başlıkların CGI betiklerine aktarılması</a></h3>
+
+
+ <p>2.4 sürümünden itibaren, <code class="module"><a href="./mod/mod_cgi.html">mod_cgi</a></code> modülü ve diğer
+ modüllerde HTTP başlıklarının ortam değişkenlerine dönüştürülmesi
+ bağlamında Apache daha seçici davranmaktadır. Önce HTTP başlığındaki
+ geçersiz karakterlerin tamamı altçizgilere dönüştürülür. Bu, başlık
+ zerki yoluyla yapılan karşı-site-betiklerini-çalıştırma saldırısını
+ önlemeye yöneliktir. (Bakınız: <a href="http://events.ccc.de/congress/2007/Fahrplan/events/2212.en.html">Unusual Web Bugs</a>, slide 19/20).</p>
+
+ <p>Bozuk başlıklar gönderdiği halde bunlara dokunulmamasını gerektiren
+ bir istemciniz varsa, <code class="module"><a href="./mod/mod_setenvif.html">mod_setenvif</a></code> ve
+ <code class="module"><a href="./mod/mod_header.html">mod_header</a></code> modüllerinin sunduğu yapıyı örnekteki gibi
+ kullanarak bu sorunun üstesinden gelebilirsiniz:</p>
+
+<div class="example"><p><code>
+# <br />
+# Aşağıdaki satırlarla bir istemcinin gönderdiği bozuk<br />
+# Accept_Encoding başlıklarının istenildiği gibi işlenmesi<br />
+# sağlanabilir.<br />
+#<br />
+SetEnvIfNoCase ^Accept.Encoding$ ^(.*)$ fix_accept_encoding=$1<br />
+RequestHeader set Accept-Encoding %{fix_accept_encoding}e env=fix_accept_encoding
+</code></p></div>
+
+
+
<h3><a name="misbehaving" id="misbehaving">Protokolü yanlış yorumlayan tarayıcıların davranışlarının
değiştirilmesi</a></h3>
önerilirdi. Fakat, böyle tarayıcılar artık ortalıkta görünmediğinden
bu yapılandırmaya da artık gerek kalmamıştır.</p>
- <div class="example"><pre>
-#
-# Aşağıdaki yönergeler normal HTTP yanıt davranışını değiştirirler.
-# İlk yönerge Netscape 2.x ve kendini öyle gösteren tarayıcılar için
-# kalıcı bağlantıyı (keepalive) iptal eder. İkinci yönerge ise HTTP/1.1
-# protokolü bozuk olan ve 301/302 durum kodlu yönlendirme yanıtları
-# kullanıldığında kalıcı bağlantıları gerektiği gibi desteklemeyen
-# Microsoft Internet Explorer 4.0b2 içindir.
-#
-BrowserMatch "Mozilla/2" nokeepalive
-BrowserMatch "MSIE 4\.0b2;" nokeepalive downgrade-1.0 force-response-1.0
-
-#
-# Aşağıdaki yönergeler HTTP/1.0 yanıtlarından başkasına yabancı olan
-# tarayıcılara HTTP/1.1 yanıtlarının gönderilmesini iptal eder.
-#
-BrowserMatch "RealPlayer 4\.0" force-response-1.0
-BrowserMatch "Java/1\.0" force-response-1.0
-BrowserMatch "JDK/1\.0" force-response-1.0</pre></div>
+<div class="example"><p><code>
+#<br />
+# Aşağıdaki yönergeler normal HTTP yanıt davranışını değiştirirler.<br />
+# İlk yönerge Netscape 2.x ve kendini öyle gösteren tarayıcılar için<br />
+# kalıcı bağlantıyı (keepalive) iptal eder. İkinci yönerge ise HTTP/1.1<br />
+# protokolü bozuk olan ve 301/302 durum kodlu yönlendirme yanıtları<br />
+# kullanıldığında kalıcı bağlantıları gerektiği gibi desteklemeyen<br />
+# Microsoft Internet Explorer 4.0b2 içindir.<br />
+#<br />
+BrowserMatch "Mozilla/2" nokeepalive<br />
+BrowserMatch "MSIE 4\.0b2;" nokeepalive downgrade-1.0 force-response-1.0<br />
+<br />
+#<br />
+# Aşağıdaki yönergeler HTTP/1.0 yanıtlarından başkasına yabancı olan<br />
+# tarayıcılara HTTP/1.1 yanıtlarının gönderilmesini iptal eder.<br />
+#<br />
+BrowserMatch "RealPlayer 4\.0" force-response-1.0<br />
+BrowserMatch "Java/1\.0" force-response-1.0<br />
+BrowserMatch "JDK/1\.0" force-response-1.0
+</code></p></div>
<h3><a name="no-img-log" id="no-img-log">Resim isteklerinin erişim günlüğüne kaydedilmemesi</a></h3>
varsayılmıştır.</p>
<div class="example"><p><code>
- SetEnvIf Referer "^http://filan\.fesmekan\.dom/" local_referal<br />
+ SetEnvIf Referer "^http://www\.example\.com/" local_referal<br />
# Referrer bilgisi göndermeyen tarayıcılara izin verelim<br />
SetEnvIf Referer "^$" local_referal<br />
- <Directory /siteler/resimler>
+ <Directory /siteler/resimler><br />
<span class="indent">
Order Deny,Allow<br />
Deny from all<br />
<a href="./ja/env.html" hreflang="ja" rel="alternate" title="Japanese"> ja </a> |
<a href="./ko/env.html" hreflang="ko" rel="alternate" title="Korean"> ko </a> |
<a href="./tr/env.html" title="Türkçe"> tr </a></p>
-</div><div id="footer">
-<p class="apache">Copyright 2010 The Apache Software Foundation.<br /><a href="http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0">Apache License, Version 2.0</a> altında lisanslıdır.</p>
-<p class="menu"><a href="./mod/">Modüller</a> | <a href="./mod/directives.html">Yönergeler</a> | <a href="./faq/">SSS</a> | <a href="./glossary.html">Terimler</a> | <a href="./sitemap.html">Site Haritası</a></p></div>
+</div><div class="top"><a href="#page-header"><img src="./images/up.gif" alt="top" /></a></div><div class="section"><h2><a id="comments_section" name="comments_section">Yorum</a></h2><div class="warning"><strong>Notice:</strong><br />This is not a Q&A section. Comments placed here should be pointed towards suggestions on improving the documentation or server, and may be removed again by our moderators if they are either implemented or considered invalid/off-topic. Questions on how to manage the Apache HTTP Server should be directed at either our IRC channel, #httpd, on Freenode, or sent to our <a href="http://httpd.apache.org/lists.html">mailing lists</a>.</div>
+<script type="text/javascript"><!--//--><![CDATA[//><!--
+var comments_shortname = 'httpd';
+var comments_identifier = 'http://httpd.apache.org/docs/trunk/env.html';
+(function(w, d) {
+ if (w.location.hostname.toLowerCase() == "httpd.apache.org") {
+ d.write('<div id="comments_thread"><\/div>');
+ var s = d.createElement('script');
+ s.type = 'text/javascript';
+ s.async = true;
+ s.src = 'https://comments.apache.org/show_comments.lua?site=' + comments_shortname + '&page=' + comments_identifier;
+ (d.getElementsByTagName('head')[0] || d.getElementsByTagName('body')[0]).appendChild(s);
+ }
+ else {
+ d.write('<div id="comments_thread">Comments are disabled for this page at the moment.<\/div>');
+ }
+})(window, document);
+//--><!]]></script></div><div id="footer">
+<p class="apache">Copyright 2012 The Apache Software Foundation.<br /><a href="http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0">Apache License, Version 2.0</a> altında lisanslıdır.</p>
+<p class="menu"><a href="./mod/">Modüller</a> | <a href="./mod/directives.html">Yönergeler</a> | <a href="http://wiki.apache.org/httpd/FAQ">SSS</a> | <a href="./glossary.html">Terimler</a> | <a href="./sitemap.html">Site Haritası</a></p></div><script type="text/javascript"><!--//--><![CDATA[//><!--
+if (typeof(prettyPrint) !== 'undefined') {
+ prettyPrint();
+}
+//--><!]]></script>
</body></html>
\ No newline at end of file